Khoa học vũ trụ

Hành Trình Khôi Phục Liên Lạc Với Voyager 1 Cách Trái Đất 24 Tỷ Km

admin

2026-08-23 · schedule 9 phút đọc

Hành Trình Khôi Phục Liên Lạc Với Voyager 1 Cách Trái Đất 24 Tỷ Km
science

Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo kiến thức khoa học, không thay thế tư vấn chuyên môn.

Bạn có biết rằng tàu vũ trụ Voyager 1, biểu tượng của khoa học không gian, đã trải qua một giai đoạn khủng hoảng liên lạc kéo dài hàng tháng?

Trong suốt 5 tháng nỗ lực không ngừng, các nhà khoa học của NASA đã tìm mọi cách để khôi phục giao tiếp với Voyager 1, con tàu đang hoạt động hơn 46 năm, hiện đang ở cách xa Trái Đất gần 24 tỷ km. Cuối cùng, vào ngày 20/4, NASA thông báo rằng Voyager 1 đã gửi tín hiệu trở lại, mang lại niềm vui lớn cho đội ngũ kỹ thuật.

Mô phỏng tàu vũ trụ Voyager 1 tiến vào vùng không gian liên sao. 
Mô phỏng tàu vũ trụ Voyager 1 tiến vào vùng không gian liên sao.

“Ngày thứ Bảy đó, tất cả chúng tôi đều tập trung, ngồi quanh bàn và chờ đợi thông tin từ Voyager. Chúng tôi biết rõ thời điểm tín hiệu sẽ đến, không khí thật căng thẳng, mọi người chỉ tập trung nhìn vào màn hình,” Linda Spilker, nhà khoa học từ Phòng thí nghiệm Sức đẩy Phản lực (JPL) của NASA, chia sẻ.

Ngay khi Voyager 1 trả lời cuộc gọi, không khí trong phòng bùng nổ với tiếng hò reo. “Mọi người vui mừng, giơ tay lên. Đó là cảm xúc thỏa mãn sau bao vất vả. Từ việc gần như không có tín hiệu đến việc tái kết nối, quả thật là điều tuyệt vời,” Spilker nói thêm.

Vấn đề đầu tiên được phát hiện vào tháng 11 năm ngoái. Khi đó, NASA vẫn nhận được tín hiệu từ con tàu, nhưng những dữ liệu mà Voyager gửi về bị bóp méo, không thể giải mã. Điều này đã khơi mào cho một cuộc chiến kéo dài vài tháng nhằm tìm hiểu nguyên nhân và cứu lấy Voyager 1.

Linda Spilker và đồng nghiệp đã lạc quan nhưng cũng phải đối mặt với nhiều khó khăn. Họ nhận ra rằng Voyager 1 di chuyển trong không gian liên sao, cách Trái Đất tới 24 tỷ km, điều này khiến việc khắc phục sự cố trở nên khó khăn.

Các thành viên của nhóm Voyager ăn mừng trong phòng hội thảo
Các thành viên của nhóm Voyager ăn mừng trong phòng hội thảo tại Phòng thí nghiệm Sức đẩy Phản lực (JPL) thuộc NASA hôm 20/4. (Ảnh: NASA)

“Đối với Voyager 1, tín hiệu mất tới 22,5 giờ để đến và 22,5 giờ để quay về. Chúng tôi đã chuẩn bị trước các lệnh để gửi đi và chờ hai ngày để nhận phản hồi,” Spilker nói.

Đội ngũ kỹ sư đã xác định được gốc rễ của sự cố: một lỗi phần cứng trong một trong ba máy tính trên tàu. Spilker cho biết rằng, có thể do tuổi thọ hoặc bức xạ, một đoạn mã trong bộ nhớ máy tính đã bị rối loạn.

Sự cố này khiến Voyager 1 không thể gửi trở về thông tin rõ ràng liên quan đến tình trạng sức khỏe và các quan sát khoa học của nó. Nhóm kỹ sư nhận ra họ không thể khắc phục chip phần mềm bị hỏng, vì mã lỗi quá lớn so với dung lượng bộ nhớ của tàu. Công nghệ trên tàu đã được phát triển từ những năm 1960 và 1970, với khả năng lưu trữ hạn chế, gần như chỉ tương đương với dung lượng bộ nhớ nhỏ của một chiếc chìa khóa ôtô hiện đại.

Cuối cùng, họ đã tìm ra giải pháp: chia nhỏ mã thành nhiều phần và lưu trữ ở những khu vực khác nhau trong bộ nhớ. Sau đó, họ đã lập trình lại mã cần sửa mà không làm tổn hại đến toàn bộ hệ thống, điều này thật sự là một kỳ tích lớn vì không có thiết bị mô phỏng nào trên Trái Đất để thử nghiệm.

“Có ba chuyên gia xét duyệt từng dòng mã chúng tôi dự định gửi lên tàu, nhằm bảo đảm không gì bị bỏ qua. Điều này giống như một cuộc kiểm tra cẩn thận,” Spilker cho biết. Cuối cùng, những nỗ lực này mang lại kết quả, liên lạc với tàu Voyager 1 đã được phục hồi.

Hiện tại, nhóm nghiên cứu xác nhận Voyager 1 vẫn hoạt động tốt và các thiết bị khoa học của tàu vẫn hoạt động bình thường, theo thông báo từ NBC News vào ngày 27/4. Spilker cho biết, mặc dù sẽ cần thêm thời gian để tàu tiếp tục gửi dữ liệu khoa học, nhưng trạng thái hiện tại là rất khả quan.

Phương tiện phóng Titan/Centaur-6 đưa tàu Voyager 1 bay lên từ Trung tâm Vũ trụ Kennedy
Phương tiện phóng Titan/Centaur-6 đưa tàu Voyager 1 bay lên từ Trung tâm Vũ trụ Kennedy vào ngày 5/9/1977. (Ảnh: NASA)

Voyager 1 và “anh em song sinh” Voyager 2 đã được phóng vào năm 1977 với nhiệm vụ tìm hiểu phần ngoài của hệ Mặt Trời. Theo Spilker, cả hai tàu có thể tiếp tục hoạt động cho đến những năm 2030 trước khi hết năng lượng hoặc các bộ phận trở nên quá cũ để sử dụng.

Ngày mà Voyager 1 và 2 không còn hoạt động sẽ là một ngày thật buồn bã, nhưng chúng sẽ vẫn sống mãi như “những đại sứ thầm lặng”. Cả hai đều mang theo những thông điệp quý giá trong các đĩa ghi vàng, chứa đựng hình ảnh và âm thanh biểu trưng cho cuộc sống trên Trái Đất và nền văn hóa nhân loại, bao gồm âm nhạc, tiếng động vật, tiếng cười và lời chào được ghi lại bằng nhiều ngôn ngữ khác nhau. Những tàu vũ trụ này sẽ mang thông điệp này cho tới khi chúng được khám phá bởi những nhà du hành vũ trụ trong tương lai, có thể là sau 40.000 năm nữa.

Để hiểu rõ hơn về những diễn biến gần đây trong cuộc chiến không gian, bài viết Cuộc Chiến Ngoài Không Gian Đầu Tiên: Hệ Thống Arrow 2 Của Israel sẽ giúp bạn tìm hiểu về các hệ thống phòng thủ tên lửa và những tranh cãi liên quan.

Bên cạnh đó, nếu bạn quan tâm đến nguồn gốc vũ trụ và sự giao thoa giữa khoa học và tôn giáo, thì bài viết Nguồn Gốc Vũ Trụ: Cuộc Chiến Giữa Khoa Học và Tín Ngưỡng sẽ mang đến cho bạn cái nhìn sâu sắc về những bí ẩn chưa được giải thích.

Cuối cùng, để khám phá những thông tin thú vị về thiên hà Andromeda và Milky Way trong tương lai, bạn có thể tham khảo bài viết Thiên Hà Andromeda và Milky Way: Cuộc Gặp Gỡ Trong 10 Tỷ Năm Tới để hiểu rõ hơn về xác suất va chạm giữa các thiên hà này.

Tác giả

admin

Biên tập viên chuyên mục khoa học & kiến thức, tận tâm mang đến những thông tin chính xác và hữu ích cho bạn đọc.