Khám Phá Nguồn Gốc Methane Trên Sao Hỏa: Những Điều Bất Ngờ Từ Robot Curiosity

Methane, khí đại diện cho dấu hiệu có thể về sự sống ngoài hành tinh, đã được robot Curiosity phát hiện một cách bất ngờ.

Các nhà nghiên cứu đã công bố phát hiện này trên tạp chí Journal of Geophysical Research: Planets, giải thích rằng một phòng thí nghiệm hóa học di động trên robot Curiosity của NASA đã liên tục tìm thấy dấu tích của methane (CH₄) từ mặt đất của Gale Crater tại sao Hỏa.

Cảnh quan Gale Crater mà robot Curiosity đang khảo sát – (Ảnh đồ họa: SCITECH DAILY).

Robot Curiosity, với thiết kế tương tự như nhân vật Wall-E nổi tiếng, đã hoạt động trên sao Hỏa từ tháng 8 năm 2012, với sứ mệnh chính là tìm kiếm sự sống.

Robot này đã là thiết bị đầu tiên xác nhận sự tồn tại của những “khối xây dựng sự sống” trên hành tinh đỏ.

Mặc dù vậy, các chứng cứ từ những năm qua cho thấy sao Hỏa dường như đã không còn sinh vật sống và NASA chủ yếu hy vọng thu thập chứng cứ về sự sống cổ đại.

Với lý do đó, khi phòng thí nghiệm SAM bên trong Curiosity khảo sát mẫu từ Gale Crater – một hố va chạm cũ, và liên tiếp phát hiện methane thoát ra, các nhà khoa học không khỏi ngạc nhiên.

Robot Curiostity – (Ảnh: NASA).

Trên Trái đất, phần lớn methane được tạo ra bởi các sinh vật sống. Chính vì vậy, lâu nay methane được coi như dấu hiệu của sự sống tiềm năng mà các nhà sinh học vũ trụ đang nỗ lực tìm kiếm dấu vết trong quang phổ của các hành tinh khác.

Tuy nhiên, cho đến nay, không có bất kỳ thiết bị nào trên sao Hỏa phát hiện được sinh vật sống. Do đó, NASA hoàn toàn không kỳ vọng sẽ tìm thấy methane tại đây.

“Đây thực sự là một câu chuyện với nhiều bất ngờ” – nhà khoa học Ashwin Vasavada, thành viên nhóm điều hành Curiosity tại Phòng thí nghiệm Sức đẩy Phản lực (JPL) của NASA, cho biết.

Họ cùng kết hợp với các nhà nghiên cứu từ Trung tâm Chuyến bay không gian Goddard của NASA để xây dựng các mô hình mới, chỉ ra rằng nguồn gốc methane bất thường này có thể xuất phát từ các cơ chế địa chất liên quan đến sự hiện diện của nước và đá sâu dưới lòng đất.

Trong đó, khí methane có thể bị chôn vùi dưới lớp muối đông đặc trong lớp regolith của sao Hỏa, một loại đất được hình thành từ đá và bụi mịn.

Khi nhiệt độ tăng trong các mùa hoặc thời điểm ấm áp hơn trong ngày, các lớp muối này có thể yếu đi, tạo điều kiện cho methane thoát ra ngoài.

Cũng có thể, khí này sẽ bị đẩy ra theo từng đợt khi có lực tác động mạnh lên bề mặt – cụ thể là những bánh xe của robot Curiosity, có kích thước tương đương một chiếc SUV.

Thế nhưng, tại miệng hố khác mang tên Jezero Crater, nơi mà NASA cũng có một robot nặng không kém là Perseverance đang hoạt động, không phát hiện thấy bất kỳ dấu hiệu nào của methane.

Phát hiện này có thể cho thấy môi trường tại hai khu vực này có sự khác biệt. Ngoài ra, cách mà methane xuất hiện và bị chôn vùi dưới bề mặt hành tinh cũng là một điều thú vị để khám phá, giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về môi trường sao Hỏa cổ đại và tiến gần hơn tới bằng chứng về sự sống ngoài hành tinh tiềm năng, dù là những sinh vật đã không còn tồn tại.