Khám Phá Thiên Hà Khổng Lồ: Dải Ngân Hà và Những Bí Ẩn Bên Ngoài

Trái đất không chỉ thuộc về dải Ngân Hà mà còn nằm giữa một thiên hà khổng lồ với kích thước đáng kinh ngạc.

Khi nhìn lên bầu trời vào ban đêm, chúng ta thường thấy dải sáng gọi là “dải Ngân Hà”, tưởng chừng như đây là toàn bộ thiên hà mà Trái đất đang sống trong đó, được biết đến với tên gọi Milky Way.

Dải Ngân Hà là một thiên hà hình xoắn ốc, có đường kính khoảng 100.000 năm ánh sáng, được coi là một “quái vật” trong các thiên hà. Để có được kích thước đồ sộ này, Ngân Hà đã hấp thụ và nuốt chửng nhiều thiên hà khác.

Tuy nhiên, những nghiên cứu gần đây đang dần chỉ ra rằng Ngân Hà thực sự có quy mô lớn hơn nhiều so với những gì chúng ta đã biết, với nhiều cấu trúc bên ngoài quầng sao mà chúng ta thấy từ Trái đất.

Ngân Hà không chỉ đơn thuần là dải sáng mà chúng ta thường nghĩ tới, mà còn được bao quanh bởi quầng halo với hai lớp trong – ngoài, khiến tổng đường kính của thiên hà này có thể lên tới 2 triệu năm ánh sáng – (nh: UCSC/NASA/ESA/STScI).

Trong những điều bí ẩn này, quầng halo chính là một trong những yếu tố quan trọng, đây là một lớp bao bọc bên ngoài đĩa ánh sáng của thiên hà. Một nghiên cứu gần đây từ Trường Đại học California ở Santa Cruz (UCSC – Mỹ) đã tiết lộ nhiều điểm bất ngờ khác: Ở đây không chỉ có hào quang.

Theo báo cáo của Sci-News, nhóm nghiên cứu đã thu thập dữ liệu từ nhiệm vụ khảo sát cụm Virgo thế hệ tiếp theo (NGVS), được thực hiện bằng kính viễn vọng Canada – Pháp – Hawaii (CFHT), và đã xác định được 208 ngôi sao biến quang không thuộc vào đĩa chính mà nằm trong quầng halo.

Thậm chí, các ngôi sao này nằm ở khoảng cách xa lạ, từ 65.000 đến 1,05 triệu năm ánh sáng tính từ trung tâm của Ngân Hà.

Điều này chứng tỏ rằng nơi cư trú của các ngôi sao trong Ngân Hà phải rộng lớn hơn nhiều, với đường kính lên tới 2 triệu năm ánh sáng, mặc dù phần giữa của thiên hà với mật độ sao dày đặc hơn nhiều so với phần xung quanh chỉ có thể nhìn thấy như một dải sáng từ Trái đất, hoặc như một đĩa ánh sáng từ một thiên hà khác.

Thông tin này cũng mang đến cái nhìn sâu sắc về vầng hào quang, một cấu trúc gần như vô hình và khó quan sát.

“Chúng tôi có thể sử dụng các ngôi sao biến quang này như một công cụ tin cậy để xác định khoảng cách và quan sát xác nhận các ước tính lý thuyết về kích thước của vầng hào quang” – TS Yuting Feng của UCSC, thành viên nhóm nghiên cứu, cho biết.

Với những phát hiện này, Ngân Hà được xác nhận có đường kính lên đến 2 triệu năm ánh sáng, mở rộng gần đến thiên hà Tiên Nữ (Andromeda).

Có khả năng hai thiên hà này rất gần nhau, vì Tiên Nữ cũng là một thiên hà thuộc dạng “quái vật”, với quầng halo rộng mở tương tự như Ngân Hà.

Điều này dẫn đến khả năng Ngân Hà và Tiên Nữ – hai “quái vật” có thể sẽ va chạm nhau trong khoảng 2 triệu năm tới – thực tế có thể đã chạm trán nhau trong hiện tại. Thời gian 2 triệu năm chỉ là khoảng thời gian để hai đĩa sáng tiếp cận nhau.

Cả hai thiên hà này đều từng nuốt chửng nhiều thiên hà nhỏ khác và phát triển một cách yên bình, đạt kích thước khổng lồ cho đến hiện tại. Tuy nhiên, cú va chạm giữa chúng dự kiến sẽ tạo ra nhiều thiệt hại cho cả hai thiên hà, khi mà cả hai đều có kích thước tương đương, và Trái đất có thể sẽ bị đẩy ra khỏi “vùng sự sống” của Hệ Mặt trời.