Khám Phá Ngoại Hành Tinh Mới Gần Hệ Mặt Trời: Sự Khác Biệt Nổi Bật
admin
2026-08-15 · schedule 8 phút đọc
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo kiến thức khoa học, không thay thế tư vấn chuyên môn.
Gần đây, các nhà thiên văn học đã phát hiện ra nhiều điều thú vị về các ngoại hành tinh trong không gian gần gũi với chúng ta. Bằng cách sử dụng Vệ tinh Khảo sát Ngoại hành tinh Chuyển tiếp (TESS) của NASA, một nhóm nghiên cứu quốc tế đã tìm ra hai hành tinh mới quay quanh ngôi sao lùn cam TOI-836, nằm cách Trái đất khoảng 90 năm ánh sáng.

Ngôi sao TOI-836 có độ tuổi vào khoảng 5,4 tỷ năm, với khối lượng và bán kính nhỏ hơn khoảng một phần ba so với Mặt Trời. Chúng có mức kim loại thấp và cho thấy có những điểm khác biệt thú vị với các ngôi sao khác trong khu vực.
Với sự quan sát của TESS, các nhà khoa học có thể nhận diện những thay đổi về độ sáng của TOI-836, từ đó phát hiện ra sự hiện diện của hai ngoại hành tinh mới được phân loại là một siêu Trái đất và một tiểu Hải Vương tinh, thông tin này đã được công bố trong một nghiên cứu tháng 8/2022 trên arXiv.org.
Hệ thống TOI-836: Hai Ngoại Hành Tinh Vừa Được Xác Nhận
Vệ tinh TESS chủ yếu tập trung vào việc khảo sát khoảng 200.000 ngôi sao gần Mặt Trời nhằm tìm kiếm các hành tinh ngoại vi. Đến nay, TESS đã phát hiện hơn 5.800 ứng viên hành tinh, với 233 trong số đó đã được xác nhận.
Một nhóm thiên văn học do Faith Hawthorn từ Đại học Warwick đứng đầu đã phát hiện hai ngoại hành tinh mới quanh TOI-836 và khẳng định các tín hiệu liên quan đến sự chuyển tiếp của chúng trong ánh sáng của ngôi sao này.

Hình ảnh minh họa về nhiệm vụ của TESS trong việc phát hiện các hành tinh mới. Nguồn: NASA
Bằng cách sử dụng thêm Vệ tinh hành tinh CHaracterizing (CHEOPS) và các kính thiên văn trên mặt đất, các nhà nghiên cứu đã xác nhận bản chất của các tín hiệu mà họ nhận được.
Trong báo cáo, nhóm nghiên cứu cho biết họ đã phát hiện và xác định hai ngoại hành tinh TOI-836b và TOI-836c trong hệ thống này.
TOI-836b, nằm gần ngôi sao chủ hơn, được đặc trưng như một siêu Trái đất. Hành tinh này có bán kính lớn hơn Trái đất khoảng 1,7 lần và khối lượng gấp 4,5 lần. Mật độ trung bình của nó được đo là 5,02g/cm3. TOI-836b quay quanh ngôi sao TOI-836 với quỹ đạo chỉ 6 triệu km và hoàn thành một vòng quay trong 3,8 ngày. Nhiệt độ ước tính của bề mặt hành tinh này đạt đến 500 độ C.

Hình ảnh minh họa cho sự chuyển động của ngoại hành tinh TOI-836b quanh ngôi sao của nó. (Nguồn: NASA / JPL-Caltech)
| Khái niệm siêu Trái đất đề cập đến những hành tinh có khối lượng lớn hơn Trái đất nhưng không vượt quá khối lượng của Hải Vương tinh. Điều này có nghĩa là chúng lớn hơn Trái đất nhưng không đạt kích thước của những hành tinh khổng lồ. |
Tiếp theo là TOI-836c, được phân loại là tiểu Hải Vương tinh với bán kính 2,6 lần Trái đất và khối lượng lớn hơn 9,6 lần so với hành tinh của chúng ta. Nó có mật độ trung bình là 3,06 g/cm3, cho thấy có sự hiện diện của các thành phần nhẹ trong cấu trúc của nó. Hành tinh này nằm cách ngôi sao khoảng 11,2 triệu km và quay quanh ngôi sao trong vòng 8,6 ngày, với nhiệt độ bề mặt ước tính là 390 độ C.
TOI-836, ngôi sao chủ của hai hành tinh này, là một ngôi sao lùn mà các nhà nghiên cứu ước tính có tuổi đời khoảng 5,4 tỷ năm. Nó nhỏ hơn và nhẹ hơn Mặt Trời khoảng 33% với nhiệt độ hiệu dụng vào khoảng 4,552 K.

Hình ảnh về ngôi sao TOI-836 và hai ngoại hành tinh mà nó có. (Nguồn: News.trenddetail).
Các nhà nghiên cứu cũng đã ghi nhận rằng sự biến đổi trong sự chuyển tiếp của TOI-836c có thể là dấu hiệu về sự tồn tại của một hành tinh thứ ba trong hệ thống này, nhưng không có bằng chứng cụ thể nào được phát hiện trong dữ liệu hiện tại.
Những phát hiện này trở thành một phần trong tiến trình nghiên cứu tìm ra các ngoại hành tinh mới, với các nhà khoa học tiếp tục khám phá và nghiên cứu thêm để hiểu rõ hơn về vũ trụ quanh ta. Gần đây, NASA cũng đã công bố một siêu Trái đất mới có tên TOI-1452b, nổi bật trong chòm sao Draco, cách chúng ta 100 năm ánh sáng.

Hình ảnh về ngoại hành tinh TOI-1452b được phát hiện gần đây. (Nguồn: Benoit Gougeon, Université de Montréal).
TOI-1452b lớn hơn Trái đất 70% và nặng gấp 5 lần, có thể chứa một đại dương sâu. Hành tinh này cũng có chu kỳ quay 11 ngày quanh ngôi sao TOI-1452, tương đương với một năm trên hành tinh này. Các nhà khoa học đang mong đợi các quan sát từ Kính viễn vọng Không gian James Webb để khám phá thêm về hành tinh này.
Để hiểu rõ hơn về các hành tinh kỳ thú trong vũ trụ, bạn hãy khám phá bài viết Khám Phá Hành Tinh HD 189733 b: Nơi Gió Lớn và Nhiệt Độ Kỷ Lục, nơi diễn tả những đặc điểm độc đáo của hành tinh này, từ khí quyển đến nhiệt độ cực đại mà chúng ta có thể tìm hiểu thêm.
Đừng bỏ lỡ cơ hội tìm hiểu về hiện tượng nổ của ngôi sao Betelgeuse với bài viết Khám Phá Hiện Tượng Nổ Của Ngôi Sao Betelgeuse: Những Điều Chưa Biết, một câu chuyện kỳ bí về sức mạnh của vũ trụ. Bài viết sẽ mang đến cho bạn những kiến thức bổ ích và góc nhìn mới lạ về hiện tượng này.
Ngoài ra, nếu bạn yêu thích thế giới động vật, hãy tham khảo bài viết Khám Phá Những Tập Tính Ngủ Đặc Biệt Của Động Vật, nơi bạn sẽ tìm hiểu về những thói quen ngủ kỳ lạ và độc đáo của các loại động vật trong tự nhiên.