Khám Phá Âm Thanh Quái Dị Từ Hố Đen Vũ Trụ

Liệu có thể nghe thấy âm thanh từ không gian, khi mà không gian được cho là chân không và không thể truyền sóng âm? Câu chuyện thú vị ngay sau đây sẽ tiết lộ rằng, chúng ta có thể “nghe” các âm thanh bí ẩn từ vũ trụ qua nhiều phương thức khác nhau.

Gần đây, tài khoản NASA Exoplanets đã giới thiệu về những khám phá mới mẻ của các nhà khoa học, trong đó có cách mà con người có thể “nghe” được âm thanh từ hố đen.

Tháng 5 vừa qua, NASA đã công bố một đoạn âm thanh dài 35 giây mà họ thu lại từ hố đen nằm ở trung tâm cụm thiên hà khổng lồ chòm sao Perseus, cách trái đất khoảng 240 triệu năm ánh sáng.

Âm thanh này mang đến một giai điệu kỳ lạ, nghe như tiếng rền rĩ, giống như âm thanh của cánh cửa kêu lạch cạch khi mở và đóng lại.

Phá vỡ những quan niệm truyền thống, Đài quan sát tia X Chandra của NASA đã phát hiện ra các sóng âm từ hố đen dưới dạng dữ liệu thiên văn, và sau đó đã chuyển đổi chúng thành âm thanh mà con người có thể nghe thấy.

Đáng lưu ý là loại dữ liệu này đã được Chandra thu thập từ 20 năm trước. Chúng là sóng áp suất (sóng âm), bao trùm khoảng 30.000 năm ánh sáng và trải dài trên cụm thiên hà Perseus rộng khoảng 11 triệu năm ánh sáng. Đây chính là môi trường mà sóng âm có thể truyền qua.

“Suốt 10 năm đầu, tôi chỉ chú tâm vào hình ảnh trong vũ trụ. Nhưng dần dần, tôi nhận ra rằng công việc của mình không mang lại nhiều lợi ích cho những người không quen thuộc với vũ trụ hay những ai có vấn đề về thị lực”, nhà khoa học Kimberly Arcand của NASA cho biết trong một cuộc phỏng vấn với NPR.

Vì lý do đó, bà đã thực hiện quá trình chuyển đổi sóng áp suất từ hố đen thành âm thanh có thể nghe được. Công việc này được gọi là “âm thanh hóa” dữ liệu từ hố đen. Ngoài ra, Arcand còn ghi lại âm thanh từ nhiều loại vật thể khác trong vũ trụ, mỗi vật chất như đám mây liên sao hay ngôi sao đều phát ra âm thanh độc đáo.

Các nhà thiên văn học đã tổng hợp những âm thanh này và điều chỉnh chúng để nằm trong phạm vi mà tai người có thể cảm nhận được. Theo NPR, họ đã nâng tần số lên 4 tỷ lần so với ban đầu để âm thanh có thể được phát hiện bởi tai người.

Đài quan sát tia X Chandra đã thu thập dữ liệu sóng âm của hố đen từ năm 2003. (Ảnh: NASA).

Sự ghi lại và công bố âm thanh của hố đen nằm trong chòm sao Perseus là một trong những hoạt động nổi bật trong Tuần lễ Hố đen (Black Hole Week) năm 2022.

NASA cũng đã giới thiệu âm thanh thu được từ quá trình chuyển đổi dữ liệu ánh sáng của tia năng lượng phát ra từ hố đen trong thiên hà M87, cách trái đất 53,5 triệu năm ánh sáng.

Có một dự án “âm thanh hóa” khác cũng đáng chú ý do cô Erin Kara, một nhà vật lý thiên văn tại Viện Công nghệ Massachusetts thực hiện. Đội nghiên cứu của cô đã sử dụng tín hiệu từ các vụ nổ tia X để lập bản đồ môi trường xung quanh các hố đen, tương tự như cách mà những con dơi sử dụng âm thanh để truy tìm mồi.